“Corona”: kantelmoment/tijd voor bezinning?

15 maart: Terwijl de crisisteams op toptoeren draaien; – lang leve het online vergaderen! – komt Nederland versneld tot stilstand.

Tegelijkertijd met het exponentieel groeiende (bekende) aantal besmettingen is er een exponentieel veranderende inrichting van de “Gezondheidszorg”. Reguliere, niet spoedeisende zorg komt tot stilstand. Alles zal gedurende de komende weken (?) in het teken van spoedzorg zijn.

Terwijl ik dit typ, is de werkelijkheid alweer ingehaald door de nieuwe feiten. Ik heb vandaag mijn laatste les in de sportschool – heerlijk virusvrij bij de open deur – gehad. In ieder geval wordt het tot 6 april “buiten gymmen” of meedoen met Nederland in Beweging bij de tv.

Wat is er aan de hand? Op 11 maart jl. stelde de WHO vast dat de uitbraak van het COVID-19  (“Corona-Virus”) tot een pandemie (wereldwijde verspreiding) heeft geleid. De voorlaatste pandemie was die van H1N1 (“Mexicaanse griep”) in 2009. De gevolgen in Nederland van de Mexicaanse Griep vielen destijds relatief mee.

Het is niet heel duidelijk hoe ernstig de gevolgen van dit virus zijn. Met name is er een grote onzekerheid over hoeveel besmettingen er al zijn die heel mild (als een forse verkoudheid) verlopen. Er zijn simpelweg niet genoeg tests om dit na te gaan. Duidelijk is wel dat minstens 80% van de besmettingen mild verloopt. Vooral de jongere (<70 jaar) en vitale mensen zullen er niet heel ziek van zijn.

Om “Italiaanse” toestanden in de ziekenhuizen te voorkomen is Nederland vanaf vanavond 18.00 uur in een “semi-lockdown” gegaan. Doel is om de piek van besmettingen af te vlakken waardoor de druk op de ziekenhuizen uitgesmeerd wordt en er geen tekorten in opvangmogelijkheid van de echt zieke mensen ontstaat.

Corona-spoedpost Alrijne Ziekenhuis

Zondagmiddag jl. kregen we van de directeur van het crisisteam DDDB (Duin- en Bollenstreek), SHR (Samenwerkende Huisartsen Rijnland) en LHV Kring (Landelijke Huisartsen Vereniging van Midden-Holland) te horen dat ons gezondheidscentrum (Gezondheidscentrum Rijnland) plaats moest gaan maken voor een regionaal centrum voor onderzoek en behandeling van (mogelijke) Corona patiënten. In dit centrum worden mensen met ernstige luchtwegklachten beoordeeld en eventueel getest op Corona (er zijn veel te weinig testen om iedereen te testen) en behandeld.

De locatie van ons gezondheidscentrum aan het ziekenhuis leent zich heel goed voor het gescheiden zien (gescheiden van de andere patiënten) van mensen met ernstige luchtwegklachten. Vandaar dat het logisch was dat dit centrum ervoor gebruikt zou worden.

En aldus geschiedde. Alle huisartsen, praktijkondersteuners, doktersassistentes en fysiotherapeuten waren ’s ochtends vroeg present voor een verhuizing. Daarbij kregen we hulp van mensen van het ziekenhuis: Manager- teamleider/ICT/telefonie/Hoteldienst. Gedurende de ochtend werd pas duidelijk waarheen we moesten verhuizen. Het werd de veel kleinere locatie van de Polikliniek Kindergeneeskunde voor de huisartspraktijken en, voor de fysiotherapeuten, een locatie op de eerste verdieping van het gezondheidscentrum (“N1”).

We mogen er best trots op zijn dat we ’s avonds om 19.00 uur de hele begane grond bezemschoon hadden achtergelaten en ons min of meer op de nieuwe locatie hadden gesetteld. De doktersassistentes zorgden ervoor dat we bereikbaar bleven voor de spoedgevallen gedurende de dag. Man, vrouw, wat is er door iedereen hard gewerkt.

Tsunami aan whatsapps, telefoontjes, e-mails

17 maart: En nu zit ik, na weer een hectische dag, met een tsunami aan berichten/informatie/e-mails over en weer met de benen op de poef te doen waar ze in de Blauwe Zones door de dag héén altijd zo goed in zijn: even een moment van bezinning te nemen. Want als je dat niet doet op wat voor manier dan ook, raakt je hoofd overvol en gaat je slaap (en dus je gezondheid) eronder lijden.

Eigenlijk is het bizar en onbegrijpelijk dat we ondanks de ongelofelijke hoeveelheid data die er wereldwijd is, de know-how en de lessen die er uit eerdere pandemieën te leren was, zo achter de feiten aanlopen. Crisisbeheersing is een heel moeilijk vak; het vereist een visie, een vooruitdenken dat schaars en ingewikkeld is. Economische belangen en de valutahandel (wereldwijd hadden m.i. de beurzen allang af moeten spreken een aantal weken te sluiten) gooien roet in het eten omdat het zo vaak tegenstrijdige belangen zijn.

Als we aan het begin van de crisis veel meer geld en energie in het ontwikkelen van veel meer tests hadden gestoken was er nu veel minder onrust en onzekerheid geweest. (Per saldo zouden we dan ook nog eens veel  “goedkoper” uit zijn geweest.)

Kantelmoment?

Maar enfin, we zitten in het schuitje en we zullen ermee moeten dealen. En zoals altijd na een crisis zullen we er veel sterker uitkomen met elkaar. Je ziet hartverwarmende solidariteit ontstaan, initiatieven om elkaar een hart onder de riem te steken. Praktische hulp; bijvoorbeeld een tandarts in Leiderdorp die 3500 mondkapjes doneerde, saamhorigheid (we voelen dat we het samen aan het doen zijn; een fijn gevoel). We realiseren ons steeds meer dat we de vaart uit het leven moeten halen. In de blauwe zones hebben ze de 80% regel: stop met consumeren (letterlijk en figuurlijk) voordat je overvol zit.

Een begin van een grote kanteling in de maatschappij… van het Angelsaksische model… naar het Rijnlandmodel? Wordt vervolgd.

We are touched by water

11 reacties

  1. Avatar
    Paul Onderwater zegt:

    Jullie leveren een topprestatie. Misschien is deze pandemie wel nodig om ons met de neus op de feiten te drukken, zodat we gaan inzien dat er op veel gebieden zaken anders zullen moeten in de toekomst.
    Oneindige groei, op welk gebied dan ook, is onmogelijk. Het streven naar economische groei zal plaats moeten maken voor het streven naar economische en technologische ontwikkeling… waarbij het menselijk aspect de boventoon zou moeten voeren.

  2. Avatar
    Helene Straet Laurey zegt:

    Duidelijk goed geschreven Happy, dank! De moed moet je wel even in schoenen gezakt zijn, wat een georganiseer maar zoals ik je ken, oppakken en weer doorgaan, sterkte met wat nog komt, denk aan je, voor wat het waard is.

  3. Avatar
    Yvette Kusters zegt:

    Mooi geschreven! Heb grote bewondering voor jou en alle andere mensen in de zorg die nu op volle toeren draaien. Blijf vooral ook op jezelf letten! Heel veel sterkte in deze drukke tijd voor jou en natuurlijk ook Paul, we denken aan jullie! Veel liefs

  4. Avatar
    Matthijs Landsmeer zegt:

    Jullie team heel veel sterkte toegewenst. De menselijke maat komt mogelijk weer terug. Zoals de overheid nu in de lead is zijn we al een eindje op weg naar het Rijnland model. In ieder geval minder markt denken. Hou het gezond

  5. Avatar
    Maya Brouwer zegt:

    Hoi Happy, duidelijke weergave van wat er op jou en ons allemaal afkomt! Herken de drukte en alles dat nog even snel op papier moet, zodat iedereen zijn werk goed kan doen. Een overload aan regelen, vooruitlopen, scholen en inzichtelijk maken. Ondanks alles dat nog gaat komen is het leveren van goede zorg nu én straks, met wellicht minder zorgmedewerkers op meer patiënten vooral doorgang zal moeten krijgen. We doen het, we redden het en we gaan vooral door… Met liefde voor ons vak en de mens. Wat hoop ik toch dat het kabinet straks ook nog weet wat al die hardwerkende mensen in de zorg hebben gedaan om deze tijd door te komen. Net als al die anderen die zo hard doorwerken om de boel ook buiten de zorg draaiende te houden.

  6. Happy's Zone
    Happy's Zone zegt:

    Beste Mensen,
    Dank jullie wel voor jullie reacties!
    De roep om terugkeer van de menselijke maat wordt mogelijk verhoord. In ieder geval zie je bij veel mensen het besef komen dat deze “corona-crisis” wel eens een “kans” zou kunnen betekenen op een kanteling in de samenleving. Een kanteling naar een maatschappij die “Blauwe Zone” waardes heeft: saamhorigheid, gemeenschapszin, zingeving, zorgen voor elkaar (maar ook voor jezelf!) rust en afschaling van het marktgerichte denken naar het gemeenschapsdenken; de economie meer het “Rijnlandmodel” zal gaan aannemen als al “het stof” hopelijk over een aantal maanden wat is neergedwarreld.

    Na een heerlijke, frisse, zonovergoten lentedag; een lentedag waarop je mensen de natuur in zag trekken, veelal hooguit getweeën, met voldoende “social distancing”, moet ik niet dénken aan een totale lockdown.

    Dat zou immers betekenen dat je alleen “met een goede reden” naar buiten zou mogen. Dat je, als je alleen om reden van buiten in de natuur zijn, geweerd zou worden en het huis in gebonjourd.
    Wat een stress zou dat opleveren. En stress is totaal niet goed voor je immuunsysteem. Erik Scherder zei het vanmorgen nog zo mooi en duidelijk bij “Max”.

    Want dat is zo belangrijk, je immuunsysteem. Van het Corona virus wordt je in eerste instantie verkouden. Dan ben je besmettelijk voor anderen, maar heb je er zelf nog niet zo’n last van. Die besmettelijkheid is een extra reden om je even terug te trekken uit het sociale leven. Dus thuis werken etc. Rust nemen. Je lichaam de kans geven te herstellen en het virus te overwinnen.

    Voor de zogenaamde “vitale” beroepen, die beroepen waarbij een bepaalde mate van fysieke aanwezigheid in het openbare leven onontbeerlijk is (mede omdat er mogelijk snel een schaarste is aan deze mensen op de “werkvloer”), zoals in de spoedposten en ziekenhuizen geldt dat je dóór mag werken totdat je koorts krijgt.

    Dat is niet voor niets. Bij koorts is er meer kans dat het virus in plaats van een “bovenste luchtweg infectie” dan ook een onderste luchtweginfectie geworden is, zoals bv een longontsteking. Omdat dit natuurlijk veel gevaarlijker is dan een verkoudheid, moeten dan ook de mensen van “handen aan het bed” rust, thuis gaan nemen.

    Onlangs stuurde mijn schoonzusje mij een filmpje van Peter Pannenkoek. Hij “beklaagde” zich op dit filmpje dat nu alleen de “cruciale beroepen” applaus verdienden.
    Haha, hoe cruciaal is humor niet, relativering, verbinding, saamhorigheid!
    Daarom vond ik Mark Rutte’s speech zo goed: “dit moeten we in Nederland met 17 miljoen mensen doen”.
    Hij heeft gelijk en het samen doen, dat geeft zingeving.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *